Veel grote foodtrends van nu vinden hun oorsprong in de biowinkel. Wij gingen op pad met foodtrendwatcher Marielle Borderwijk, om met haar te onderzoeken wat de foodtrends van de toekomst gaan worden. Zij ziet de opkomst van tarwe-alternatieven als een van de grote foodtrends voor de komende jaren.

Marielle: ‘In een westers dieet komt ongeveer 20 tot 30 procent van de calorieën uit tarwe. Het aantal mensen met een intolerantie op tarwe en gluten is groeiende. Daarmee ontstaat er een groeiende behoefte aan glutenvrije tarwe-alternatieven. De biowinkel is al volop bezig met het introduceren van tarwe-alternatieven, bij voorkeur van Nederlandse bodem. Zo was de biologische boekweit van Nederlandse bodem van Odin een van de winnaars van de bioproductverkiezing in juni van dit jaar. Maar ook producten als haver, amaranth, quinoa en teff vullen deze behoefte in.’

De comeback van boekweit in Nederland

Boekweit was 500 jaar lang volksvoedsel in Nederland en daarmee een van de belangrijkste gewassen. Door de wisselvallige oogstopbrengst, de gevoeligheid voor weersomstandigheden en doordat de korrels niet allemaal gelijk rijp zijn, is deze als volksvoedsel langzaam verloren gegaan. Inmiddels komt vrijwel alle boekweit uit Binnen-Mongolië en legt 24.000 kilometer af om hier te komen.

Odin-boerderij Beersche Hoeve helpt nu om boekweit weer terug te brengen in Brabant en de rest van Nederland. De boerderij gaat zelf boekweitzaad vermeerderen en wil het oude landras weer terugbrengen op de Brabantse akkers. Teun Luijten (directeur en boer, Beersche Hoeve): ‘Omdat boekweit geen bestrijdingsmiddelen, bemesting of beregening nodig heeft is het een ideaal gewas. Het groeit op schrale gronden en er komen veel insecten, en daarmee ook insectenetende boerenlandvogels, op af. Ook is het plantje, door zijn langdurige bloei, een verrijking voor het landschap.

Janneke Benschop (veredelaar, Beersche Hoeve): ‘Boekweit wordt nu al gebruikt in veel producten. Bijvoorbeeld in meel voor pannenkoeken en poffertjes, of als bindmiddel. Ook wordt het verwerkt in likeurtjes, bier en pasta’s. Boekweit is daarnaast goed te gebruiken als vervanger van bijvoorbeeld bulgur in salades. Het mooie van boekweit is dat het heel voedzaam is, in principe glutenvrij en altijd ‘volkoren’. Boekweit is overigens geen graan, maar het gewas behoort tot de duizendknoopfamilie.’

Quinoa van eigen bodem

Ekoplaza verkoopt sinds dit jaar quinoa van Nederlandse bodem in hun glazen Wisselwaar-potten. Het zaadje dan van oorsprong uit Zuid-Amerika komt hoeft hierdoor niet meer van de andere kant van de oceaan te komen. Dat scheelt flink veel kilometers. Ekoplaza: ‘Door te kiezen voor Nederlandse quinoa, kies je voor lokale teelt en productie. Dat is niet alleen beter voor het milieu, maar je steunt er ook lokale telers mee.’ Quinoa wordt al op veel verschillende plekken in Nederland geteeld. Dit is mogelijk omdat nieuwe quinoarassen zich erg goed kunnen aanpassen aan ongunstige omstandigheden zoals droogte en verzilte grond. Sinds de start van de teelt in 2014 zijn er veel verbeteringen doorgevoerd, waardoor de opbrengst en de kwaliteit steeds verder vooruit gaat. De Nederlandse quinoa is iets donkerder dan je misschien gewend bent van de Zuid-Amerikaanse variant. Dit komt omdat Nederlandse quinoa volkoren is en dus het buitenste laagje niet verwijderd wordt.